Anasayfa arrow Forum
geleneksel gölge oyunumuz KARAGÖZ .
Go to bottom Cevapla Beğenilen: 0
BAŞLIK: geleneksel gölge oyunumuz KARAGÖZ .
#788
aLeSTa_ (Yönetici)
Yönetici
Gönderiler: 906
graph
Şu An Sitede Değil Kullanıcı bilgilerini görmek için tıklayın
geleneksel gölge oyunumuz KARAGÖZ . 10 Ay, 3 Hafta önce Başarı: 17  
TARİHÇE:Gölge oyunu;deriden yapılan tasvirlere arkadan vuran ışığın tasvirlerin gölgesini beyaz bir perde üzerine yansıtması temeline dayanır. Gölge oyunu doğu kültürlerine özgü bir sanattır ve ortaya çıkışı hakkında değişik rivayetler vardır. Bir rivayete göre Çin hükümdarı Wu (M.Ö. 140-87) karısının ölümü üzerine derin bir üzüntüye kapılır. Şav Wong adlı bir çinli, hükümdarın üzüntüsünü hafifletmek için sarayın bir odasına gerdiği beyaz bir perdenin arkasından geçirdiği bir kadının perde üzerine düşen gölgesini ölen kadının hayali diye sunar. Çinlilerden Moğollara onlardan da Türklere geçen gölge oyunu tekniği daha sonra da Türk akınlarının istikametine paralel olarak batıya geçmiştir. Bu tekniğin Türk halk kültüründe Karagöz olarak ne zaman ortaya çıktığı hakkında değişik görüşler vardır. Bunlardan en yaygın olanı Sultan Orhan devrinde (1324-1362) Ulucami’nin inşaatı sırasında Bursa’da geçmiştir. Cami inşaatında çalışan demirci ustası Kambur Bâli Çelebi (Karagöz) ile duvarcı ustası Halil Hacı İvaz (Hacıvat) arasında geçen nükteli konuşmaları dinlemek isteyen işçiler işi gücü bırakıp onların etrafında toplanır,bu yüzden de inşaat yavaş ilerlermiş. Bu durumu öğrenen padişah her ikisini de idam ettirmiş. Daha sonra çok pişman olan padişahı teselli etmek isteyen Şeyh Küşterî başından beyaz sarığını çıkarıp germiş ve arkasına bir şema(ışık) yakarak ayağından çıkardığı çarıkları ile de Karagöz ve Hacıvat’ın tasvirlerini canlandırıp nükteli konuşmalarını tekrar etmiş. O tarihten sonra da Karagöz oyunları değişik mekanlarda oynanır olmuş. Günümüzde de Karagöz perdesine Şeyh Küşterî meydanı denir ve Şeyh Küşterî Karagözcülüğün pîri kabul edilir.D.T.C.F Tiyatro kürsüsü eski başkanlarından Prof. Metin And’a göre ise, 1517 yılında Mısır’ı fetheden Yavuz Sultan Selim’in Memlük sultanı Tumanbay’ın asılışını hayal perdesinde canlandıran bir hayal sanatçısını, oğlu Kanuni Sultan Süleyman’ın da görmesini arzu ederek İstanbul’a getirmesiyle gölge oyunu Anadolu’ya girmiştir. Evliya Çelebi’ye göre ise; Efelioğlu Hacı Eyvad, Selçuklular çağında Mekke’den Bursa’ya gidip gelen Yorkça Halil diye tanınmış biridir. Bu yolculuklardan birinde kendisini eşkiyalar öldürmüştür. Karagöz ise Bizans Tekfuru Kostantin’in seyisi olup Edirne dolaylarında Kırk Kilise’den kıptî Sofyozlu Balî Çelebidir. Yılda bir kez Tekfur kendisini Alaeddin Selçuki’ye gönderdiğinde Hacıvat ile buluşup konuşurlardı. Gölge oyunu sanatçıları onların söyleşmelerini gölge oyunu olarak oynatırlardı.

16. yüzyılda hayâl oyununun yaygınlığını ve Osmanlı eğlence sanatlarının başlıcalarından olduğunu gösteren pek çok belge vardır. Karagöz oyunlarının 20. yüzyılın başlarına kadar sarayın ve halk toplantılarının gözde eğlencelerinden olan olduğunu yerli ve yabancı kaynaklardan öğreniyoruz. Söz konusu yerli kaynaklara göre, II. Mahmut devrinde şehzadelerin sünnet düğününde geceleri on bir ayrı yerde Karagöz oynatılmıştır. Abdülaziz ve II. Abdülhamit devirlerinde bazı Karagöz sanatçıları Mızıkayı Hümayun himayesine alınmışlardır.
Esnek yapısı itibariyle doğaçlamaya ve güncel olayların işlenmesine son derece açık olan Karagöz perdesi, zamanının en önemli toplumsal yergi vasıtasıydı. Halkın beğenmediği hükümet kararlarını eleştirdiği ve kamuoyunu


temsil ettiği dönemler vardır. Osmanlı’nın son dönemlerinde Karagöz sanatçıları devlet ileri gelenlerinden bazılarının hırsızlığını,rüşvetçiliğini vs. perdede canlandırdıkları için bu taşlamalar çok keskin bulunmuş, oyunlar yasaklanmış, devlet ileri gelenlerinin perdeye yansıtılmaları ağır cezalara bağlanmış, bu yasaklamalardan sonra Karagöz sıradan, kaba saba bir güldürü durumuna düşmüştür. 20. yüzyılın ilk çeyreğinde bir süre daha yaşayan Karagöz, zaman içinde tiyatronun, sinemanın daha sonra da televizyonun hayata girmesiyle tamamen etkisini kaybetmiştir
 
Logged Logged  
  Sadece kayıtlı kullanıcılar foruma yazı ekleyebilir.
#4868
sindream_ (Kullanıcı)
Expert Boarder
Gönderiler: 101
graphgraph
Şu An Sitede Değil Kullanıcı bilgilerini görmek için tıklayın
Cvp:geleneksel gölge oyunumuz KARAGÖZ . 7 Ay, 2 Hafta önce Başarı: -4  
ayyy küçükken cok severdım ben bunu ramazanlarda.
 
Logged Logged  
  Sadece kayıtlı kullanıcılar foruma yazı ekleyebilir.
#4903
sudemm (Yönetici)
Yönetici
Gönderiler: 854
graphgraph
Şu An Sitede Değil Kullanıcı bilgilerini görmek için tıklayın
Cvp:geleneksel gölge oyunumuz KARAGÖZ . 7 Ay, 2 Hafta önce Başarı: 42  
hiç eskimeyen eskimeyecek bir oyun tabi eskisi kadar ilgi görmüyo
 
Logged Logged  
  Sadece kayıtlı kullanıcılar foruma yazı ekleyebilir.
#7520
snm57 (Kullanıcı)
Platinum Boarder
Gönderiler: 358
graphgraph
Şu An Sitede Değil Kullanıcı bilgilerini görmek için tıklayın
Cvp:geleneksel gölge oyunumuz KARAGÖZ . 6 Ay, 2 Hafta önce Başarı: 18  
 
Logged Logged  
  Sadece kayıtlı kullanıcılar foruma yazı ekleyebilir.
Go to top Cevapla
Gönderileri Masaüstünüze Alın


Forum Son Gönderiler

Son Gönderiler
BaşlıkYazarKategoriTarih
emo Cvp:ÂŞk §Ørµ$µ..fb_sibel_fbSorular CevaplarÇarşamba, 19 Kasım 2008
emo ÂŞk §Ørµ$µ..KuM SaaTiSorular CevaplarÇarşamba, 19 Kasım 2008
emo Cvp:İ£k ßâkıŞmâ...DeNiZiMSorular CevaplarCuma, 14 Kasım 2008
emo İ£k ßâkıŞmâ...KuM SaaTiSorular CevaplarCuma, 14 Kasım 2008
emo Cvp:sevdigin için ölumu göze alırmısın_????pc_kopatSorular CevaplarCuma, 14 Kasım 2008
emo Cvp:her telden sorulardoktor_06_19Sorular CevaplarCuma, 14 Kasım 2008
emo her telden sorularhicranSorular CevaplarCuma, 14 Kasım 2008
emo Cvp:kızların hepsi aynımıdır ??KuM SaaTiSorular CevaplarPerşembe, 13 Kasım 2008
emo sevdigin için ölumu göze alırmısın_????istersen_35Sorular CevaplarPerşembe, 13 Kasım 2008
emo kızların hepsi aynımıdır ??istersen_35Sorular CevaplarPerşembe, 13 Kasım 2008